Czym jest identyfikowalność jaj i jak robi to EggLink

Każde jajko sprzedawane w UE ma na skorupce krótki kod, na przykład 1-PL-12345678. Mówi on, z jakiej fermy pochodzi jajko. Cała reszta, od daty zniesienia po odbiorcę, jest w zapisach prowadzonych po drodze. Identyfikowalność jaj to właśnie te zapisy, połączone ze sobą.

Czym jest identyfikowalność jaj

Unijne prawo żywnościowe wymaga, by każda firma w łańcuchu wiedziała, kto ją zaopatrzył i komu sama dostarczyła towar – w skrócie „jeden krok wstecz, jeden krok naprzód”. Dla zakładu pakowania jaj oznacza to wiedzę, z jakiej fermy i z jaką datą zniesienia przyszła każda dostawa, na co została posortowana i zapakowana oraz który odbiorca ją dostał. Gdy coś pójdzie nie tak, te powiązania prowadzą do źródła i z półek trzeba zdjąć tylko jajka, których problem dotyczy.

Jak odczytać kod na jajku

• Pierwsza cyfra to system chowu: 0 ekologiczny, 1 wolnowybiegowy, 2 ściółkowy, 3 klatkowy.
• Dwie litery oznaczają kraj, w którym zarejestrowana jest ferma, np. PL, DE lub NL.
• Numer rejestracyjny fermy. W Polsce to weterynaryjny numer identyfikacyjny fermy.

1-PL-12345678 to więc jajko z chowu wolnowybiegowego z zarejestrowanej fermy w Polsce. Na skorupce nie ma informacji, kiedy zostało zniesione, gdzie je zapakowano ani kto je kupił.

Przepisy UE w prostych słowach

• Ogólne prawo żywnościowe (rozporządzenie 178/2002). Znaj swoich dostawców i odbiorców. Jeśli masz powody sądzić, że sprzedana przez Ciebie żywność nie jest bezpieczna, wycofaj ją z obrotu lub od konsumentów i poinformuj władze.
• Żywność pochodzenia zwierzęcego (rozporządzenie 931/2011). Dla każdej dostawy: co, ile, od kogo, do kogo, partia i data wysyłki, dostępne dla władz bez zbędnej zwłoki.
• Normy handlowe (rozporządzenie 2023/2465). Jaja klasy A są sortowane, znakowane i pakowane w ciągu 10 dni od zniesienia, a na opakowaniu jest numer zakładu pakowania, klasa jakości, klasa wagowa i data minimalnej trwałości.
• Ewidencja zakładu pakowania (rozporządzenie 2023/2466). Codziennie i według systemu chowu: jaja przyjęte od każdego producenta z kodem producenta i datą zniesienia, wynik sortowania oraz dostawy do każdego odbiorcy. Przechowywana co najmniej 12 miesięcy i okazywana na pierwsze żądanie.
• Data minimalnej trwałości (rozporządzenie 853/2004). Najpóźniej 28 dni od zniesienia.
• Salmonella (rozporządzenie 2160/2003). Jaj ze stada zakażonego lub podejrzanego nie można sprzedawać jako jaj konsumpcyjnych. Oznacza się je jako klasę B i trafiają do przemysłu.

Dlaczego jajka to szczególny przypadek

Większość świeżej żywności da się prześledzić do skrzynki albo partii. Z jajkami jest inaczej:

• Każde jajko jest oznakowane. Każda skorupka wskazuje swoją fermę, nawet przy jajku luzem.
• Wiele ferm spotyka się przy jednej sortownicy. Duży zakład pakowania sortuje ponad milion jaj dziennie z wielu kurników, każdy osobno.
• Czasu jest mało. Dziesięć dni na zapakowanie, 28 dni do daty minimalnej trwałości.
• Ryzyko dotyczy stada. Wynik na salmonellę dotyczy jednego kurnika, czasem z datą wsteczną, a Ty musisz znaleźć dokładnie te jajka, gdziekolwiek teraz są.

Jak EggLink pilnuje identyfikowalności

Obowiązek prawny pozostaje po stronie zakładu pakowania. EggLink utrzymuje powiązania między zapisami i znajduje je w kilka sekund.

• Przyjęcie. Każda paleta dostawy jest zapisywana z dostawcą, kurnikiem, numerem weterynaryjnym, datą zniesienia i ilością. Dostawy od zablokowanego dostawcy lub z zablokowanego kurnika są odrzucane, podobnie jak jaja przyjmowane z niewłaściwym systemem chowu.
• Magazyn. Podziel, połącz lub zmieszaj paletę, a powiązanie z każdym kurnikiem i datą zniesienia w środku zostaje.
• Sortowanie. Załadować można tylko palety klasy A z jednego źródła, które prowadzą do przyjęcia, a ich numer weterynaryjny i data zniesienia trafiają do sortownicy.
• Opakowania, kartony i palety. Każde opakowanie dostaje własny nadrukowany kod, niezależny od oznakowania jaj, powiązany ze zleceniem, dostawą, maszyną i linią. Kartony są powiązane ze swoimi opakowaniami, palety z przebiegami sortowania, a palety mają etykiety GS1 SSCC.
• Śledzenie i wycofanie. Zeskanuj dowolny kod opakowania, kartonu, palety lub SSCC i zobacz, skąd pochodzą jajka i dokąd trafiły. Albo zacznij od fermy i dat zniesienia i śledź do przodu lub wstecz, także przez palety mieszane. Wycofanie oznacza każdą pasującą paletę, która jest jeszcze w zakładzie, a potem każda zostaje zwolniona z podaniem powodu, zwrócona dostawcy albo pozostaje zablokowana.
• Salmonella. Zablokuj stado od daty wyniku badania weterynaryjnego, nawet wstecz, z zapisanymi nazwiskami. Przeklasyfikuj zapakowany już towar na klasę B, jeśli wynik przyjdzie później.
• Zapisy. Każdy ruch magazynowy zapisuje, kiedy nastąpił, kto go wykonał i dlaczego. Korekty wskazują na oryginalny zapis zamiast go nadpisywać.

Zobacz, jak to działa, na naszej stronie o sortowaniu jaj, albo skontaktuj się z nami, żeby zobaczyć śledzenie od opakowania aż do fermy.